Overgangsklachten


Na een vruchtbaar en vaak zorgzaam leven vol met hormoonschommelingen komen wij vrouwen vanaf gemiddeld ons 51e levensjaar in hormonaal rustiger vaarwater. Maar, deze overgang gaat niet zonder slag of stoot. Ons lichaam heeft zo’n 6 tot 10 jaar nodig om al haar regelsystemen opnieuw in te stellen en een nieuwe interne balans te creëren. 80% van de vrouwen heeft hierdoor op enig moment last van overgangsklachten, die gemiddeld 4 jaar aanhouden. De ernst van deze klachten varieert van een opvlieger hier en daar tot lichamelijke en/of mentale klachten die normaal functioneren onmogelijk maken!

Vrouwelijke hormonen

Tijdens je vruchtbare leven beginnen, in opdracht van je hersenen, elke circa 28 dagen eicellen te rijpen in je eierstokken. Deze onrijpe eicellen liggen daar al vanaf je geboorte opgeslagen en worden tijdens het rijpen ieder omgeven door een omhulsel met vocht (follikel), dat een flinke dosis oestrogeen produceert.

 

Oestrogeen is een hormoon dat betrokken is bij zowel de regulatie van processen die nodig zijn voor voortplanting als algemene processen. Hierbij kun je denken aan:

  • ontwikkelen van je borsten, baarmoeder, vagina, heupen en andere vrouwelijke kenmerken, zodat je je kunt voortplanten
  • libido en seksueel gedrag dat nodig is om een geschikte partner te vinden
  • regelmatig vernieuwen van de slijmvliezen van je baarmoeder en vagina, maar ook die van je ogen, mond, lucht- en urinewegen, gewrichten ed
  • stevig houden van je huid en bindweefsels, zoals pezen en de banden van je baarmoeder en blaas
  • sociaal gedrag dat nodig is om een kindje veilig groot te brengen, bijvoorbeeld zorgzaamheid
  • aanmaak van botweefsel
  • bescherming van je hart- en bloedvaten
  • doorbloeding van je hersenen

Even voor de volledigheid: niet alleen in je eierstokken wordt oestrogeen geproduceerd, ook je bijnieren en vetcellen produceren een beetje (circa 10% van het totale) oestrogeen.

 

Uiteindelijk lukt het slechts één onrijpe eicel om volledig uit te rijpen en op ongeveer dag 14 van je cyclus barst het follikel waarin deze eicel zich bevindt open (eisprong). Hierbij wordt de eicel in één van je eileiders gelanceerd en wat in je eierstok achterblijft is het lege omhulsel waarin de eicel is uitgerijpt (gele lichaam), dat progesteron produceert.

 

Progesteron is een hormoon dat een belangrijke rol speelt bij oa:

  • uitrijping van je baarmoederslijmvlies, zodat de (bevruchte) eicel zich in een lekkere dikke laag slijm kan nestelen
  • creëren van innerlijke rust, die nodig is om een ontwikkelende (bevruchte) eicel een veilige plek te bieden
  • verbetering van je slaapkwaliteit

Schommelende en dalende hormonen

Hoewel er bij je geboorte meer dan een miljoen onrijpe eicellen in je eierstokken opgeslagen liggen, is de voorraad niet onuitputtelijk. 

Zoals je in de grafiek hierboven kunt zien, gaat je eicelvoorraad vanaf je 37e extra hard omlaag. Daarnaast daalt in de loop der jaren ook de kwaliteit van je eicellen, waardoor de laatste moeizamer rijpen en het de ene keer wat langer duurt voordat er een eisprong plaatsvindt dan de andere keer. Het gevolg is dat je oestrogeen- en progesteronniveaus vanaf circa je 41e levensjaar minder stabiel worden, ze beginnen te schommelen. Sommige vrouwen merken dit aan veranderingen in hun cyclus.

 

Op een gegeven moment begint je progesteronniveau zelfs serieus te dalen. Aan de hand van de functies van progesteron kun je waarschijnlijk wel raden welk soort signalen je lichaam als gevolg hiervan kan geven:

  • onregelmatige cycli (eerst kortere en daarna langere)
  • meer, hevigere, pijnlijke en/of langere bloedingen
  • stemmingswisselingen
  • depressieve gevoelens
  • slechter slapen
  • vermoeidheid
  • etc

Ook je oestrogeenniveau daalt, maar zoals je in de grafiek hieronder kunt zien minder snel dan je progesteronniveau! Hierdoor verandert de verhouding tussen de twee hormonen en heb je op een gegeven moment relatief veel oestrogeen ten opzichte van progesteron. Dit noemen we oestrogeendominantie en kun je merken aan signalen als:

  • gespannen borsten
  • vleesbomen
  • verminderde vruchtbaarheid
  • migraine
  • vermannelijking (oa een mannelijk beharingspatroon zoals een licht snorretje en kaalheid)*
  • etc

* Dit wordt veroorzaakt doordat ook de verhouding tussen oestrogeen en je mannelijk hormoon testosteron verandert. Je lichaam maakt nog evenveel testosteron, maar minder oestrogeen, waardoor testosteron een sterkere positie krijgt in je systeem

Signalen die je lichaam kan geven als gevolg van het dalende oestrogeenniveau kun je weer afleiden uit de functies die dit hormoon in je lichaam heeft:

  • minder libido en minder zin in seks
  • droge vagina, maar ook droge ogen en mond
  • gewrichtsklachten
  • minder stevige huid en bindweefsels
  • ‘klaar’ zijn met zorgen voor anderen
  • opvliegers (ontstaan pas later)
  • meer kans op osteoporose
  • verhoogd risico op hart- en vaatziekten
  • etc

Naarmate je eicelvoorraad verder op raakt kan het voorkomen dat het zo nu en dan helemaal niet lukt om een eicel uit te rijpen en dan sla je een menstruatie over. Uiteindelijk heb je je laatste menstruatie: menopauze. Wanneer deze precies is/was, weet je pas als je een jaar niet hebt gemenstrueerd.

 

De jaren waarin je lichaam op zoek is naar een nieuwe hormonale balans noemen we de overgang.

Overbelasting andere systemen

De ‘hormonale chaos’ tijdens de overgang kan leiden tot overbelasting van andere lichaamssystemen, zoals je zenuwstelsel, stressregulatie en ontgiftingssysteem, etc. Hierdoor kun je overal in je lichaam signalen van onbalans ervaren.

Natuurlijk herstel

Gelukkig heeft ons lichaam een fantastisch zelfherstellend vermogen en zullen de meeste vrouwen ervaren dat het hun lichaam op den duur lukt om alle regelsystemen zodanig bij te sturen dat er een nieuwe balans ontstaat. Maar, om haar zelfherstellend vermogen optimaal in te kunnen zetten en de signalen van onbalans ‘binnen de leefbare perken’ te houden, heeft je lichaam wel jouw hulp nodig. Helaas zijn veel vrouwen zich hier niet van bewust, sterker nog sommige vrouwen ondermijnen dit zelfherstellend vermogen zelfs (zonder dat ze zich hiervan bewust zijn).

 

Als je bij mij komt met overgangsklachten, gaan we als volgt te werk:

  • we kijken welke lichaamssystemen ontregelt zijn en brengen in kaart hoe je deze kunt ontlasten
  • we kijken welke voedingsstoffen je lichaam nodig heeft om de balans te herstellen en maken op basis hiervan een plan voor je voedingspatroon
  • eventueel ondersteunen we je lichaam waar nodig (tijdelijk) met kwalitatief hoogwaardige voedingssupplementen en plantaardige extracten

Het is echt geweldig hoe briljant je lichaam werkt, maar zonder de juiste voedingsstoffen èn omstandigheden kan de overgang een heftige tijd worden! Wil jij je lichaam op een natuurlijke manier ondersteunen tijdens haar zoektocht naar een nieuwe hormonale balans? Als orthomoleculair therapeut en coach help ik je hier graag bij, dus meld je aan voor een kosteloze telefonische kennismaking, dan neem ik contact met je op.

Doelgericht coaching 

Doetinchemseweg 92A - 7054 BH Westendorp - 06-41741796

maaike@doelgerichtcoaching.nl - www.doelgerichtcoaching.nl

KvK nr. 64249867 NL001947951B03