Burn-out en bore-out


Veel mensen denken dat een burn- / bore-out ‘tussen je oren’ zit, maar dat is niet waar! Bij een burn- / bore-out zijn diverse biochemische systemen in je lichaam ontregelt geraakt door onhandige (leefstijl)keuzes die je vaak onbewust hebt gemaakt.

Acute stressreactie

Onze acute stressreactie stamt uit de oertijd en is bedoeld om je lichaam en geest in een zodanige staat te brengen dat je een (dreigende) lichaamsvreemde prikkel kunt overleven. Hierbij kun je denken aan een beer of tijger die ineens uit de struiken tevoorschijn komt terwijl jij rustig staat te vissen (in de oertijd dan 😉). 

Zodra de lichaamsvreemde prikkel wordt gesignaleerd door één of meer van je zintuigen (speciale sensoren in ogen, oren, neus, mond, huid of op andere plekken in je lichaam), gaat er een signaal naar je hersenen (het controlecentrum). Je hersenen geven vervolgens je bijnieren de opdracht om het hormoon adrenaline aan te maken. Adrenaline ken je waarschijnlijk als het vecht-/vluchthormoon. Door middel van allerlei biochemische reacties heeft het verschillende effecten in je lichaam, zoals

  • versnelling van je ademhaling, zodat de hoeveelheid zuurstof in je bloed toeneemt
  • verhoging van je bloedsuikerspiegel, zodat de hoeveelheid beschikbare brandstof (suiker) stijgt
  • verhoging van je hartslag en bloeddruk, zodat bloed (met daarin onder andere zuurstof en brandstof) sneller bij je spieren en vitale organen is
  • verhoging van je spierspanning en de doorbloeding van je armen en benen, zodat je beter kunt vechten of vluchten
  • verhoging van je prikkelgevoeligheid en concentratie, zodat je extra alert en gefocust bent
  • toename van je zweetproductie, voor de afvoer van onder andere overtollige warmte
  • verlaging van je pijngevoeligheid, zodat pijn je minder belemmert tijdens het vechten of vluchten

Al deze acties vergroten je kans op overleven en zijn dus enorm nuttig! Hier staat tegenover dat ze de balans in je lichaam flink verstoren door een groot deel van je beschikbare brandstof te verbruiken. Na zo’n gevecht of vlucht kun je je dan ook moe voelen. Daarnaast verbruiken deze acties een behoorlijke lading specifieke voedingsstoffen die hierdoor niet ingezet kunnen worden voor andere processen in je lichaam. Denk bijvoorbeeld aan

  • spijsvertering, maar goed dat is ook helemaal niet belangrijk als je leven in gevaar is
  • ontspannen en slapen, dat toch niet slim is om te doen als je in gevaar bent
  • vruchtbaarheid en voortplanting, maar als er gevaar dreigt kun je toch beter geen kindje op de wereld zetten

De adrenaline-reactie van je lichaam is, zoals gezegd, bedoeld voor acute stress en duurt maximaal zo’n 20 minuten. Na 20 minuten vechten of vluchten met een beer of tijger ben je namelijk in veiligheid of dood! Wanneer je het hebt overleefd, kan je lichaam met behulp van onder andere endorfine (een opiaatachtige stof die het zelf aanmaakt) de balans weer herstellen. Tenminste als jij het hiervoor de benodigde tijd geeft en de juiste voedingsstoffen aanlevert!

Anti-stressreactie

Voor het geval je in een boom bent geklommen en dus slechts voorlopig veilig bent, omdat de beer of tijger rondjes om de boom blijft lopen, heeft je lichaam ook een anti-stressreactie. Hierin is één van de hoofdrollen weggelegd voor het hormoon cortisol. Cortisol wordt net als adrenaline gemaakt door je bijnieren (ja, je bijnieren zijn er druk mee!) en helpt je om een oplossing te vinden voor je probleem. Dit doet het door onder andere je waakzaamheid en prikkelgevoeligheid te vergroten, je hartwerking te versterken, bloedsuikerspiegel te verhogen en je immuunsysteem te onderdrukken (als je op zoek bent naar een oplossing kun je even niet dealen met energievretende ontstekingen ed). Zodra je een oplossing hebt gevonden worden in je zenuwstelsel stoffen afgegeven, zoals Serotonine (een happy stofje) en GABA (een rust stofje) en herstelt je lichaam de balans! Tenminste als jij het hiervoor de benodigde tijd geeft en de juiste voedingsstoffen aanlevert!

Moderne lichaamsvreemde prikkels

In de oertijd waren er relatief weinig lichaamsvreemde prikkels, maar in onze moderne maatschappij zijn er héél véél. Hierbij kun je denken aan prikkels die je in een positieve staat brengen, zoals leuke en spannende (nieuwe) uitdagingen. Maar, je kunt ook denken aan prikkels die je in een negatieve staat brengen, zoals

  • traumatische, angstige en gevaarlijke situaties
  • situaties waarin je onder druk over je eigen (lichaams)grenzen gaat
  • situaties waarin je je verveelt en onvoldoende uitdaging vindt

Wat je ook in een negatieve staat kan brengen zijn onzichtbare lichaamsvreemde prikkels, zoals

  • chemische stoffen in de lucht, het water, verzorgingsproducten, cosmetica, schoonmaakmiddelen, ed
  • kunstmatige stoffen in voedsel, zoals conserveringsmiddelen en smaakversterkers
  • geconcentreerde natuurlijke en kunstmatige suikers
  • synthetische medicijnen
  • straling, zoals Wifi, bluetooth, 4/5G
  • centrale verwarming en airco
  • beeldschermen van onder andere tv, laptop, tablet en mobiele telefoon
  • kunstlicht in plaats van daglicht
  • overdreven hygiëne

Al deze dingen waren er niet in de oertijd toen ons lichaam werd ontworpen en worden dan ook als onnatuurlijk en vreemd ervaren. Als je je hier niet bewust van bent, dan kan het zijn dat je je lichaam door onbewuste onhandige keuzes blootstelt aan een te grote hoeveelheid lichaamsvreemde prikkels. Het gevolg is dat het te weinig tijd krijgt voor herstel en dat processen die door de acute en anti-stressreactie weinig energie en voedingsstoffen krijgen, ontregelt raken. Dit kan uiteindelijk leiden tot totale uitputting, waarbij zelfs het optillen van een glas water nog te zwaar is.

Waarschuwingssignalen

Voorafgaand aan de totale uitputting, geeft je lichaam gelukkig allerlei waarschuwingssignalen en als je deze herkent en er effectief op reageert kun je ‘het tij keren’. Een aantal signalen die je, afhankelijk van de mate van de onbalans, zou kunnen ervaren zijn problemen op het gebied van onder andere:

  • slaap - moeite met inslapen, wakker worden, doorslapen, ……
  • spijsvertering - zuurbranden, oprispingen, darmklachten, ……
  • hormonen - premenstruele klachten, verminderde vruchtbaarheid, ……
  • stemming - prikkelbaarheid, depressieve gevoelens, ……
  • energie - overdag veel energie en ’s avonds uitgeput, chronisch vermoeid, ……
  • afweer - eerst vrijwel nooit en later steeds vaker ziek, ……

Natuurlijk herstel

Zoals ik al vertelde kan je lichaam, met jouw hulp de balans zelf herstellen. Als je bij mij komt met burn- / bore-out klachten, gaan we als volgt te werk:

  • we kijken aan welke lichaamsvreemde prikkels jij je lichaam (onbewust) blootstelt en brengen in kaart hoe je dit kunt verminderen
  • we kijken welke voedingsstoffen je lichaam nodig heeft om de balans te herstellen en maken op basis hiervan een plan voor je voedingspatroon
  • eventueel ondersteunen we je lichaam waar nodig (tijdelijk) met kwalitatief hoogwaardige voedingssupplementen en plantaardige extracten

Het is echt fantastisch hoe briljant je lichaam werkt, maar zonder de juiste voedingsstoffen èn omstandigheden kan het lastig zijn om je burn- / bore-out te boven te komen! Wil jij je burn- / bore-out op een natuurlijke manier herstellen? Als orthomoleculair therapeut en coach ondersteun ik je hier graag bij, dus meld je aan voor een kosteloze telefonische kennismaking, dan neem ik contact met je op.

Doelgericht coaching 

Doetinchemseweg 92A - 7054 BH Westendorp - 06-41741796

maaike@doelgerichtcoaching.nl - www.doelgerichtcoaching.nl

KvK nr. 64249867 NL001947951B03